خون ریزی بعد از رابطه جنسی
خون ریزی بعد از رابطه جنسی غیر معمول نیست و ممکن است از واژن، گردن رحم یا رحم منشا گرفته باشد. قبل از بحث درباره علل احتمالی، مقداری پیس زمینه در مورد آناتومی بالینی کمک کننده می باشد.
آناتومی واژن
واژن از دو ساختار جنینی تشکیل شده است. بخش سطحی واژن از پلاک های واژن منشا گرفته، در حالی که بخش های عمیق تر واژن از مجاری مولرین گسترش یافته اند.
واژن توسط انشعاب قدامی سرخرگ سرینی داخلی پر از خون می شود. بخش عمیق تر واژن توسط انشعابات واژنی سرخرگ رحم و بخش سطحی واژن نیز توسط سرخرگ واژن خون رسانی می شوند. در جایی که پرده بکارت در آن وجود دارد، تعداد زیادی رگ های کوچک از سرخرگ تامین کننده اصلی منشعب شده است.
علل خون ریزی پس از رابطه جنسی متعدد هستند، اما چند مورد از آن ها رایج می باشند.
علل خون ریزی بعد از رابطه جنسی
• آسیب به واژن، پارگی واژن، از دست دادن بکارت، پارگی پرده بکارت
• واژینیت (به علت عفونت)
• عفونت گردن رحم
• سرطان دهانه رحم
• اختلالات عروقی
• علل خونی
• علل اتفاقی
هنگامی که یک بیمار دارای خون ریزی بعد از رابطه جنسی می باشد، یک لیست مانند نمونه ارائه شده در بالا از ذهن متخصص زنان و زایمان عبور می کند. اولویت و ترتیب شرایط با توجه به بسیاری از عوامل مانند سن بیمار، سابقه خانوادگی و وجود عوارض متفاوت می باشد.
آسیب به واژن
آسیب شایع ترین علت خون ریزی پس از رابطه جنسی است. هر زنی که از نظر جنسی فعال است ممکن است پس از رابطه جنسی خشن و یا شدید خون ریزی داشته باشد. دختران جوان که برای اولین بار رابطه جنسی داشته اند ممکن است هنگام پاره شدن پرده بکارت خون ریزی داشته باشند.
مقدار کم خون ریزی طبیعی است اما وجود چند عامل با همدیگر ممکن است مقدار واقعی خون ریزی را تغییر دهد. (به عنوان مثال: اختلالات انعقادی ممکن است مدت زمان و میزان خون ریزی را افزایش دهد).
زمانی که قسمت های اولیه خون ریزی است به دلیل آسیب واژن می باشد، قسمت دوم در طول درمان مورد انتظار است. در طی اولین تا سومین روز درمان، بافت موقت فیبر مانندی به نام بافت گرانوله تشکیل می یابد که شامل مویرگ و فیبروبلاست است.
کوچکترین آسیب موجب تخریب این بافت گرانوله می شود. آسیب به بافت گرانوله درمان را کندتر خواهد کرد و موجب تکرار خون ریزی می شود.
واژینیت و عفونت گردن رحم
عفونت های واژن و گردن رحم دومین علت خون ریزی پس از رابطه جنسی است. این عفونت در زنان سن باروری نسبتا رایج است و می تواند از راه جنسی منتقل شود. کاندیدا، تریکوموناس و کلامیدیا جز چند میکروارگانیسم رایج هستند که معمولا با آن ها مواجه هستیم. این میکروارگانیسم ها موجب آسیب لایه بافت سطحی شده و پس از آن حتی یک اصطکاک خفیف ممکن است موجب خون ریزی شود. درمان ضد قارچی و آنتی بیوتیک گزینه های درمانی رایج ، بسته به علت عفونت می باشند.
سرطان دهانه رحم
خون ریزی پس از رابطه جنسی در زنان میانسال نیاز به ارزیابی فوری و مداخله ای دارد. علت این خون ریزی شایع ترین تظاهر بالینی سرطان گردن رحم بعد از مقاربت می باشد. خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم به صورت تصاعدی از سن ۳۵ سالگی به بعد افزایش می یابد. مرحله پیش سرطانی سرطان گردن رحم به عنوان نئوپلازی داخل دهانه رحم شناخته شده است و اگر در مراحل اولیه تشخیص داده شود، سرطان دهانه رحم قابل درمان است. پروتکل درمانی با توجه به مرحله سرطان متفاوت می باشد. جراحی، رادیوتراپی و شیمی درمانی روش های اصلی درمان هستند.
علل عروقی
ناهنجاری های شریانی- وریدی نادر است، اما ممکن است علت خون ریزی های شدید در صورت آسیب باشد.
علل خونی
خون ریزی بعد از مدتی به علت تشکیل لخته متوقف می شود. گام اول لخته شدن تشکیل یک توده پلاکتی است. هنگامی که تعداد پلاکتها یا عملکرد پلاکت کم است، توده پلاکتی به زمان بیشتری برای تشکیل شدن نیاز دارد. گام دوم شکل گیری لخته قطعی است. کمبود فاکتورهای انعقادی مثل بیماری هموفیلی، منجر به لخته شدن ضعیف و خون ریزی بیش از حد می شود.

علل اتفاقی
چرخه قاعدگی طبیعی باید در نظر گرفته شود چرا که قاعدگی بعد از رابطه جنسی، ممکن است به عنوان خون ریزی پاتولوژیک بعد از رابطه جنسی به اشتباه تفسیر شود. اما تشخیص خون ریزی قاعدگی به وسیله پایداری و ساختار این نوع خون ریزی آسان می باشد.
در دوران بارداری، شرایط خاص بارداری ممکن است به خون ریزی بعد از رابطه جنسی منجر شود. ارتفاع کم جفت و جفت سر راهی دو مورد از این شرایط هستند که نیازمند بررسی اورژانسی توسط متخصص زنان و زایمان هستند.
شما چه کار باید انجام دهید؟
به طور کلی، لطفا اگر شما متوجه موارد ذیل شدید به دکتر خود بلافاصله مراجعه کنید:
• خون ریزی بیش از حد
• درد شدید
• ترشحات بد بو از واژن
• اگر باردار هستید و دچار خون ریزی واژینال شده اید
• خون ریزی بعد از مقاربت در زنان میانسال
همیشه ایده خوبی است که اگر دچار هر گونه شک و تردید شدید به دکتر خود مراجعه کنید.